Logo-gadki 2020
LOGO - GADKI
Zabawy logopedyczne dla dzieci
Dzień dobry,
Różnego rodzaju ćwiczenia usprawniając mowę możemy prowadzić już od najmłodszych lat. Trzeba pamiętać, aby stanowiły one formę zabawy, a nie żmudną naukę i nieustanne treningi. Ćwiczenia logopedyczne zaczynamy od najprostszych, po jakimś czasie stopniowo zwiększając ich trudność.
Proste zabawy logopedyczne powinny być codziennością każdego dziecka. W ramach profilaktyki logopedycznej proponuję kilka prostych zabaw i ćwiczeń dla młodszych i starszych dzieci.
Ćwiczenia oddechowe – wyrabianie oddechu dla mowy, wydłużanie fazy wydechowej, ćwiczenia emisyjne, ćwiczenia ekonomicznego zużywania powietrza i umiejętności synchronizowania pauz oddechowych z treścią wypowiedzi.
- wdech przez nos, wydech ustami,
- unoszenie rąk w górę podczas wdechu, spokojne opuszczanie rąk przy wydechu,
- wykonywanie wdechu i zdmuchiwanie świeczki (powoli, szybko) na wydechu,
- wykonanie wdechu wymawiając „s” z jednakową głośnością,
- wykonanie wdechu wymawiając „s” raz ciszej, raz głośniej,
- wykonanie wdechu dmuchając na skrawek papieru,
- wydmuchiwanie baniek mydlanych przez słomkę,
- zdmuchiwanie płomyka świecy przy zwiększanej stopniowo odległości,
- dmuchanie na kłębuszki waty, papierowe kulki, piłeczki,
- nadmuchiwanie balonów,
- gra na organkach, trąbce, gwizdku.
Ćwiczenia narządów artykulacyjnych – usprawnianie właściwego funkcjonowania
narządów mowy
a)ćwiczenia języka:
- wysuwanie i wsuwanie języka w głąb jamy ustnej, zlizywanie z talerzyka miodu, posypki na
torty,
- „kląskanie” językiem o podniebienie twarde,
- dotykanie czubkiem języka na zmianę dolnych i górnych zębów przy opuszczonej żuchwie,
- unoszenie czubka języka do wałka dziąsłowego,
- wysuwanie języka na górną wargę,
- odklejanie opłatka, chrupki od wałka dziąsłowego,
- głośne wymawianie głoski a z jednoczesnym unoszeniem języka do wałka dziąsłowego,
- kilkakrotne uderzanie czubkiem języka o wałek dziąsłowy, wielokrotne wymawianie sylaby
„da” z głoską d realizowaną dziąsłowo jak w wyrazie Andrzej, drzewo,
- lizanie podniebienia przy otwartych ustach,
- wypychanie językiem policzków.
b) ćwiczenia warg:
- szybkie zmienianie układu ust „uśmiech” - „ryjek”,13
- wykonywanie ruchów imitujących gwizdanie i cmokanie,
- zakładanie wargi dolnej na górną i odwrotnie,
- dmuchanie przez wargi ułożone w kształt dziobka i z zębami górnymi na dolnej wardze,
- parskanie,
- półuśmiech-odciąganie na przemian kącików warg,
- nadymanie policzków i powolne wypuszczanie powietrza ustami lub nosem.
c) ćwiczenia podniebienia miękkiego:
- wdychanie i wydychanie powietrza przez nos,
- wypowiadanie sylaby apa z przedłużeniem momentu zwarcia warg,
- wypowiadanie sylab ap, op, ep, yp, up z przedłużeniem zwarcia warg,
- ćwiczenia z rurką (przenoszenie kawałków papieru),
- ziewanie.
d)ćwiczenia żuchwy:
- opuszczanie i unoszenie żuchwy ku górze,
- wykonywanie ruchów poziomych, raz z wargami rozchylonymi, raz z zamkniętymi,
- ruchy do przodu i do tyłu.
Ćwiczenia emisyjno – głosowe:
- wyrabianie właściwej tonacji, ćwiczenia umiejętności modulowania siły głosu i prawidłowego brzmienia głosek w sylabach, wyrazach, zdaniach, naśladowanie głosów.
- próby wymowy poszczególnych bądź niektórych samogłosek na różnej tonacji,
- ćwiczenia na wyrazach dźwiękonaśladowczych ( muuu..., chał chał..., pi pi..., itp.),
- stajemy swobodnie w niewielkim rozkroku, ręce luźno zwisają wzdłuż ciała, głowa
lekko pochylona do przodu. Unosząc powoli głowę, bierzemy głęboki wdech
a wypuszczamy gwałtownie parskając jak koń (powtarzamy kilka razy),
- wyobraźcie sobie, że jesteśmy w lesie i chcemy przywołać koleżankę i kolegę,
których nie widzimy
a) przeciągamy samogłoskę w pierwszej sylabie: Kaaaaa...siu!, Maaaaa...ćku!
b) przeciągamy samogłoskę w drugiej sylabie: Elkaaaaa...!, Tomkuuuuu...!
Zabawa logopedyczna z wykorzystaniem gry memory
Układanie historyjek
Wykorzystujemy memory do układania zmyślonych historyjek. Losujemy 3-5 obrazków, układamy je w dowolnej kolejności, a potem dziecko układa krótką historyjkę z wykorzystaniem obrazków. Np. „plaża”, „poduszka”, „jeż”, „szatnia”. Wyrazy kompletnie nie są ze sobą powiązane? To świetnie! Niech powstanie absurdalna historyjka, na przykład:
Wczoraj na plaży znalazłam poduszkę. Jak miło – pomyślałam. Mogę się położyć spać. Kiedy się przytuliłam do poduszki okazało się, że to jeż! Ukłuł mnie tak, że aż podskoczyłam. Wtedy właśnie przebudziłam się i okazało się, że jestem w szatni.
Zapamiętywanie kolejności
Kładziemy przed dzieckiem kilka obrazków (maksymalnie 3-5). Rozkładając obrazki w rzędzie nazywamy na głos każdy z nich, a następnie zasłaniamy. Dziecko ma za zadanie zapamiętać ich kolejność i ułożyć swój zestaw obrazków w takiej samej kolejności, nazywając przy tym na głos każdy z nich. Następnie sprawdzamy kolejność odsłaniając swój zestaw. Jeśli pięć obrazków to dla dziecka zbyt dużo na początek – zacznij od trzech. Stopniowo zwiększaj ich liczbę.
Wierszyki z głoskami sz, ż, cz, dż
( I. Michalak- Widera, K. Węsierska)
„Szelki”
„W szafie mam szufladę,
A w szufladzie szelki.
Oddam je Szymkowi,
Szymek da muszelki.”
„Szymek i myszka”
„Miła, mała myszka,
Pod szafą Szymka mieszka.
Szymek myszki szuka,
O szafę nogą puka.”
„Nad kałużą”
„Duża żaba nad kałużą
napotkała żuka.
Żuk na nóżki włożył buty,
obcasami stukał.
Nad kałużą podskakiwał,
żółte buty pokazywał.
Aż je usmarował błotem.
Oj, co było potem.”
„Czarownica”
„Czarownica czary znała
i od rana czarowała.
Z czekolady pełnomlecznej
obiła lody bajeczne.
Z czarnej czapki dla Beatki,
Czarowała Mruczka w Łatki.”
„Skakanka”
„Sonia ma skakankę
Ma skakankę Anka.
Hop, hop podskakuje
Wesoła skakanka.”
„Zając”
„Kica zając kica,
Spotkał stado saren.
Kapustę zjadały,
Zającu nie dały.”
„Dżdżownica”1
„Dżdżystą porą, mokrym polem
Szła dżdżownica z parasolem.
Drżąca szła w ten dżdżysty dzień
i w słoiku niosła dżem.
Bo cóż robić w dżdżysty dzień?
Chyba lepiej jadać dżem
Albo w parasola cieniu
Dumać przy słoiku dżemu”
Logopeda Edyta Ryś
